Kütüphaneler ‘İyileştiren’ Gücüyle İKÇÜ’de

62’nci Kütüphane Haftası etkinlikleri kapsamında İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi (İKÇÜ), İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü ile Türk Kütüphaneciler Derneği (TKD) İzmir Şubesi iş birliğiyle düzenlenen “İyileştiren Kütüphaneler” programı yoğun katılımla yapıldı.

Resmi açılışa, İKÇÜ Rektör Yardımcısı Prof.Dr. Yasin Bulduklu, Bakırçay Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof.Dr. Reşat Duman İl Kültür ve Turizm Müdürü Dr.Sadık Doğruer, İZKA Genel Sekreteri Dr. Mehmet Yavuz Türk Kütüphaneciler Derneği İzmir Şube Başkanı Hatice Gümüş, Dekanlar, İzmir genelinde görev yapan kütüphane daire başkanlıkları yöneticileri, kütüphane müdürleri, alanda çalışan akademik ve idari personel, öğrenciler, araştırmacılar katıldı.

Kütüphane Ruhu Dijitalleşmeye Teslim Edilmemeli

Programın açılış töreninde konuşan Rektör Yardımcısı Prof.Dr. Yasin Bulduklu, İKÇÜ olarak bu yılki organizasyona ev sahipliği yapmaktan duydukları memnuniyeti paylaştı.

Konuşmasında üniversitelerin toplumsal katkı ve bilgi üretme misyonuna değinen Prof. Dr. Bulduklu, kütüphanelerin sadece birer mekan değil, birer 'düşünce ve üretim merkezi' olduğunun altını çizdi. Dijitalleşmenin bilgiye erişimi hızlandırırken beraberinde ciddi bir yük getirdiğine dikkat çeken Prof. Dr. Bulduklu, bu sürecin kütüphane ruhunu zayıflatma riskine karşı uyarıda bulundu. Prof.Dr. Bulduklu, "Dijitalleşmenin getirdiği bilgi yoğunluğu, ne yazık ki kütüphanelerin o kendine has ruhunu ortadan kaldırmaya başladı. Ancak biz, bu tarz etkinliklerle o ruhun devam etmesi gerektiğini düşünüyoruz. Kütüphane, oraya girdiğiniz an sizi içine alan, çalışma hacminizi ve üretme motivasyonunuzu artıran bir atmosfere sahiptir. Bu ruhu korumak, akademik düşünme felsefesinin gerilememesi adına hayati bir önem taşımaktadır. Kütüphaneler, gençlerin şikâyet ettiğimiz pek çok alışkanlığının devre dışı kaldığı, 2 saatten 10 saate kadar süren bir zaman diliminde derinlemesine düşünmeye başladığı mekanlardır. Bu mekanlar, bilimsel ve akademik düşünme felsefesinin gelişmesi açısından son derece kritik bir öneme sahip.  Kütüphane Haftası'nın sadece bir kutlama değil, bir farkındalık süreci olduğuna, bu tarz etkinliklerle kütüphane ruhunun canlı tutulması ve devam ettirilmesi gerektiğine inanıyorum. Dünle bağlantı kurma ve yarına yönelik proje sunma noktasında bu haftalar büyük bir bilinç oluşturuyor. Özellikle 'İyileştiren Kütüphaneler' başlığı isabetli bir seçim olmuş. Üniversitemiz, sadece eğitim veren bir kurum değil, aynı zamanda bilginin ve tecrübenin paylaşıldığı bir merkezdir. Bu yıl ev sahipliğini üstlendiğimiz bu organizasyon, vizyonumuzun bir yansımasıdır. Bu düşüncelerle 62’nci Kütüphane Haftası’nı kutluyor, bu ruhun gelecekte de güçlenerek devam etmesini diliyorum” ifadelerini kullandı.

Rakamlarla İzmir’in Kütüphane Gücü

İzmir İl Kültür ve Turizm Müdürü Dr. Sadık Doğruer, törende yaptığı konuşmada İzmir’deki kütüphanecilik hizmetlerinin devasa boyutlarını rakamlarla paylaştı. İzmir genelinde 43 kütüphane ve 220 kütüphaneciyle hizmet verdiklerini belirten Doğruer, yaklaşık 310 bin aktif okuyucunun kütüphanelerden 1 milyon 100 bin kez yararlandığını açıkladı. Kütüphanelerin artık sadece sessiz okuma salonu olarak görülmediğini vurgulayan Dr. Sadık Doğruer, modern kütüphaneciliğin atölye çalışmalarıyla desteklendiğini belirtti. Doğruer, "Kütüphanelerimizde artık bütüncül bir yaklaşım hakim. Sadece kitap ödünç verilen yerler değil; biyopsikososyal yaklaşımla kurgulanmış, müzeleriyle iç içe, okuyucusuyla yaşayan, atölye çalışmalarıyla da desteklenen yerleşkeler inşa ediyoruz. İzmir Kültür Sanat Fabrikası içerisindeki 22 bin metrekarelik kütüphanemiz, bu yeni nesil anlayışın en somut örneğidir. Eylül ayında Menemen Ulucak mevkiinde 8 bin 200 metrekarelik  halk kütüphanesini hizmete açıyoruz. Ulucak’ın ardından bir yıl içerisinde 5 bin metrekarelik kapalı alana sahip bir başka halk kütüphanesi daha İzmirlilerin hizmetine sunulacak” diye konuştu. Konuşmasının sonunda organizasyona ev sahipliği yapan İKÇÜ rektörlüğü ve akademisyenlerine, Türk Kütüphaneciler Derneği İzmir Şubesi’ne, İZKA Genel Sekreterliği’ne ve özveriyle çalışan İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü personeline teşekkür eden Dr. Doğruer, "Kütüphane Haftası’nın bir farkındalık oluşturarak okuma kültürünü daha da derinleştirmesini diliyorum" dedi.

Dijital Çağın "Güvenli Ekranları" Kütüphaneler

Türk Kütüphaneciler Derneği İzmir Şubesi Başkanı Hatice Gümüş ise yaptığı konuşmada, kütüphaneciliğin 77 yıllık köklü bir geçmişe sahip olduğunu hatırlatarak, bu yılın teması olan "İyileştiren Kütüphaneler" kavramına vurgu yaptı. Gümüş, kütüphanelerin artık sadece bilgi sunan yerler değil; bireyin ruhsal ve sosyal gelişimine katkı sağlayan, teknoloji ile insanın merkezine alındığı "yaşam merkezleri" haline geldiğini belirtti.

Kütüphanelerin geçirdiği evrimi ve kütüphanecilerin değişen rollerine değinen Gümüş, günümüzde kütüphanecilerin sadece "kitap düzenleyen kişiler" değil, dijital çağın veri okuryazarlığı uzmanları olduğunu vurguladı. Kütüphanelerin mimari ve dijital tasarımıyla artık toplumun en "güvenli ekranları" haline geldiğini belirten Gümüş, Türkiye’deki halk kütüphanesi verilerine dikkat çekti. TÜİK verilerine göre kütüphane sayısı ve ödünç alınan materyal miktarındaki artışın, toplumun kütüphanelere olan güveninin ve ilgisinin bir kanıtı olduğunu ifade etti. Gümüş, " Dijitalleşme kütüphaneyi yok etmiyor; aksine onu elektronik veri tabanlarının ve dijital bilgi hizmetlerinin merkezi haline getiriyor. Bu da kütüphanecilerimizi birer dijital rehber ve bilgi yöneticisi yapıyor. Artık kütüphaneler sessiz okuma salonlarından ibaret olmayıp öğrenmenin, üretmenin, paylaşmanın ve iyileşmenin merkezleridir. Mimari ve dijital tasarımıyla kütüphanelerimiz artık 'en güvenli ekranlar' haline gelmiştir. Bu mekanlar, bireyin zihinsel yükünü hafifleten, toplumsal bağları güçlendiren kamusal alanlardır. İşte tam da bu noktada iyileştiren kütüphaneler teması ile büyük bir anlam kazanıyor. Kütüphaneler bilgiyle bireyi güçlendirirken kütüphaneciler de sürecin görünmeyen kahramanları olarak toplumu iyileştirmektedirler. Maalesef son yıllarda '3-5 raf koyalım, kütüphane açalım' anlayışının yayıldığını görüyoruz. Parklara, kafelere veya sosyal hizmet merkezlerine sıkıştırılan, teknik personeli olmayan yapılar sürdürülebilir değildir. Kütüphanecilerimizin meslek dışı görevlerde kullanılması, kalitesiz hizmetin önünü açmaktadır. Kütüphanecilik bir uzmanlık işidir ve bu anlayıştan vazgeçilmelidir. Bu vesileyle büyük bir özveri ile görev yapan tüm kütüphanecilerimize teşekkür ediyor. Onların çalışma koşullarının ve özlük haklarının daha da iyileştirilmesi gerektiğini bir kez daha vurgulamak istiyoruz.  Birlikte organizasyon düzenlemekten mutluluk duyduğumuz İl Kültür ve Turizm Müdürlüğümüze katılımlarıyla bizleri onurlandıran Rektör Yardımcılarımıza, değerli protokole, İKÇÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Fakültesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü hocalarımıza, Bilgi Bilim Topluluğunun değerli öğrencilerine değerli meslektaşlarıma dernek yönetimimize teşekkür etmek istiyorum. Bilginin ışığında kitapların eşliğinde yolunuzun aydınlanması dileğiyle 62. Kütüphane Haftası kutlu olsun” şeklinde konuştu.

Kalkınma Sadece İktisat Değil, Bir Kültür Meselesidir

62’nci Kütüphane Haftası etkinlikleri töreni İZKA Genel Sekreteri Dr. Mehmet Yavuz’un açılış konferansı ile devam etti. Dr. Mehmet Yavuz, ajansın 20. kuruluş yılında "Hafıza İzmir" markasıyla kentin 8500 yıllık birikimini dijital dünyaya nasıl taşıdıklarını anlattı. Konuşmasına kalkınma kavramının tarihsel dönüşümüne değinerek başlayan Dr. Yavuz, modern kalkınmanın artık sadece kişi başına düşen gelirle değil; eğitim, sağlık ve kültürle ölçüldüğünü vurguladı. İZKA’yı "yarı akademik bir kurum" olarak tanımlayan Yavuz, "Hafıza İzmir" yolculuğunun 2019 yılında yabancı yatırımcılara hediye edilmek üzere hazırlanan bir kitapla başladığını belirterek geldiği noktayı verilerle paylaştı: “Kültür, kalkınma hikayesinin yatayda her alanı kesen en önemli unsurudur. Biz Hafıza İzmir’i, kent kimliğini merkeze alan bir kalkınma pratiği olarak konumlandırdık. Kültür Yayınları: 2026 yılı itibarıyla İzmir’in kültür insanlarını ve tarihini konu alan 20 prestij eser yayınlandı. İzmir Zaman Makinesi: Kentin 8500 yıllık tarihi, üç boyutlu modellemelerle dijital ortama taşındı. Web ve Apple Market'ten sonra yakında Android platformunda da yer alacak. Dijital Arşiv: Şerif Remzi Bey’e ait 30 bini aşkın evrakın dijitalleştirilmesiyle İzmir Kent Kimliği Arşivi araştırmacılara açılacak”  İZKA ve İKÇÜ arasındaki güçlü iş birliğine dikkat çeken Dr. Yavuz, Mayıs ayında gerçekleştirilecek "Orta ve Yeni Çağlarda İzmir" sempozyumu ile yıl içinde yapılması planlanan "Öteki İzmir" fotoğraf sergisi ve 20. yıl özel "Hafıza İzmir Resim Sergisi" gibi etkinliklerin müjdesini verdi.

Halk Kütüphanesi Atölye Çalışmaları “Satır Arası Renkler: Ahşap, Su ve Minyatür” Sergisinin açılışının gerçekleştirildiği resmi program, İKÇÜ Sosyal Hizmetler Anabilim Dalı Başkanı Prof.Dr. Melike Tekindal, Yazar Gönül Çatalcalı ile  Emekli Kütüphaneci – Yazar Sevin Sezgin’in Bilgi ve Belge Yönetimi Bölüm Başkanı Prof.Dr. Mehmet Ali Akkaya moderatörlüğündeki “Farklı Bakış Açılarından İyileştiren Kütüphaneler” temalı panel konuşmalarıyla devam etti. Sanat ve Tasarım Fakültesi akademisyenleri Prof.Dr. Ömer Özden, Prof.Dr.Serkan Çelik ile Doç.Dr.Cem Çırak’ın Gürkan Öztürk’ün solistliğinde sundukları müzik dinletisi beğeniyle takip edilen programda, yıl boyunca kütüphaneleri en çok kullanan okuyuculara protokol tarafından ödülleri takdim edildi. Etkinlik programı folklor gösterisi ile tamamlandı.

İKÇÜ’nün ev sahipliğinde başlayan hafta kapsamında; bibliyoterapiden dijital kültürel mirasa, açık erişimden teknoloji destekli deneyim alanlarına kadar birçok başlıkta atölye çalışmaları ve söyleşiler gerçekleştirilecek.